Madde #450Güvenlik & Kıyaslama/sozluk/watermarking-metin-filigranlama
Watermarking (Metin Filigranlama)
LLM Text Watermarking (Kirchenbauer et al., 2023)
Türkçe: Yapay Zekâ Metin Filigranlama
Ayrıntılı Tanım
Dil modelinin metin üretirken sonraki kelimeleri seçtiği olasılık dağılımına insan gözünün asla fark edemeyeceği **gizli matematiksel yeşil/kırmızı liste desenleri ekleyerek**, üretilen metnin bir yapay zekâya ait olduğunu kanıtlamayı sağlayan kriptografik tekniktir.
Ne İşe Yarar / Çözülen Problem
Dezenformasyonu, öğrencilerin ödevlerde hile yapmasını ve yapay zekâ tarafından yazılan sahte haberlerin interneti zehirlemesini kesin bir parmak iziyle tespit eder.
Nasıl Çalışır? (Teknik & Mekanizma)
Bir önceki tokenın kriptografik hash değeri üretilir. Bu hash ile sözlük rastgele ikiye ayrılır: Yeşil Liste ve Kırmızı Liste. Model yeşil listedeki kelimeleri seçmeye hafifçe teşvik edilir. İnsan yazısında yeşil kelimeler %50 çıkarken, filigranlı yapay zekâda bu oran %85'e fırlar (istatistiksel kesinlik).
Örnek Senaryo & Pratik Uygulama
Kâğıt paranın ışığa tutulduğunda içinde beliren gizli Atatürk filigranı: Normal bakışta düz beyaz kâğıt görünürken, mor ışıkta şifreli mührün parlaması.
Benzer Terimlerden Farkı
Metnin anlamını, kalitesini veya gramerini zerre kadar bozmaz; sadece kelime seçimlerinin altına görünmez istatistiksel bir imza atar.
İlişkili Terimler (4)
Değerlendirme, Kıyaslama ve Güvenlik
MMLU, HumanEval, Red Teaming, Halüsinasyon tespiti ve güvenlik testleri.
Toplam Terim:30 Madde
Bu Kategorideki Tüm Terimleri Gör →Önceki Terim (#449)Alignment Problem (Hizalama Problemi)
Sonraki Terim (#451)Mechanistic Interpretability